Δευτέρα, 29 Δεκεμβρίου 2014

Προπαγάνδα

 
προπαγάνδα η [propaγánδa] Ο25α : 1α. η (έντυπη ή προφορική) συστηματική και οργανωμένη προσπάθεια διάδοσης πολιτικών, θρησκευτικών κτλ. ιδεών και απόψεων με σκοπό τον επηρεασμό της συνείδησης της κοινής γνώμης προς συγκεκριμένη κατεύθυνση και με συγκεκριμένους στόχους: Kομμουνιστική / αθεϊστική / ανθελληνική ~. Kάνω / ασκώ ~. H εφημερίδα ήταν το όργανο της προπαγάνδας του κόμματος. β. αυτός που διενεργεί προπαγάνδα: Πράκτορας της αγγλικής προπαγάνδας, της Aγγλίας. 2. μονομερής, στρεβλή, μεροληπτική μετάδοση πληροφοριών με ιδιοτελείς στόχους: Tο δελτίο ειδήσεων κατάντησε κυβερνητική ~.
[λόγ. < γαλλ. propagand(e) (ορθογρ. δαν.)] 

Λαϊκότητα και Λαϊκισμός


Επειδή πλησιάζουν οι εκλογές και πολλά θα ακούσουμε και πολλά θα δούμε από σχετικούς, αλλά κυρίως από άσχετους και ημιμαθείς,μια λέξη που σίγουρα θα κάνει θράυση είναι και ο "λαϊκισμός". Ας μην τον χρησιμοποιούμε άκριτα και χωρίς να ξέρουμε το ακριβές περιεχόμενό της.
Τί είναι όμως ο λαϊκισμός και τί η λαϊκότητα ;
Λαϊκός: είναι όποιος ανήκει στο λαό ή προέρχεται ή πηγάζει απ’ αυτόν. Πρόκειται για την πηγαία, αυθόρμητη, λαϊκή έκφραση και δικαίωση του λαού.
Λαϊκότητα:συνιστά το γνήσιο λαϊκό στοιχείο με χαρακτηριστικά την απλότητα και τη λιτότητα, που αποσκοπεί στην αναβάθμιση του λαού και τη συμμετοχή του στο κοινωνικοπολιτικό γίγνεσθαι.
Λαϊκισμός:Κίνημα που εκθειάζει το λαό και ό,τι απορρέει απ’ αυτόν. Συνδέεται με οποιαδήποτε μορφή δημαγωγίας και κολακείας των αδυναμιών και ελαττωμάτων του λαού. Φαινομενικά υπηρετεί τα λαϊκά συμφέροντα, όμως στην πραγματικότητα εξαπατά και χειραγωγεί τα λαϊκά στρώματα αποσκοπώντας στην εξυπηρέτηση ιδιοτελών σκοπιμοτήτων.
Λαϊκιστής:πρόσωπο (συνήθως του δημόσιου βίου) που κολακεύει το λαό, υιοθετεί ευχάριστες και όχι ωφέλιμες απόψεις για το λαό, αποβλέποντας στην εύνοιά του και την υποστήριξή του.

Παρασκευή, 26 Δεκεμβρίου 2014

Πίσω από τη λάμψη (;) των Χριστουγέννων...

Πίσω από τη λάμψη των χριστουγεννιάτκων στολιδιών που "καλλωπίζουν" την υποκρισία και την ατομικιστική υλιστική ευδαιμονία κρύβεται η εξαθλίωση χιλιάδων ανθρώπων που κάτω από απάνθρωπες συνθήκες εργάζονται νυχθημερόν στην κυριολεξία για μια κούπα...ρύζι. Και ολα αυτά, για να φτάσουν ως εμάς τα εκατομμύρια λαμπάκια που θα φτιασιδώσουν την απαίσια όψη των εφησυχασμένων με το ηλίθιο χαμόγελο που τριγυρίζουν άσκοπα στους δρόμους κυρίως των μεγαλουπόλεων του Δυτικού Κόσμου. Όλων αυτών που τα Χριστούγεννα δεν είναι μια ενδελεχής ενδοσκόπηση, αλλά μόνον άλλη μια ευκαιρία, για να επιδείξουν την κούφια αλαζονεία τους...

Guardian: Ο Αη Βασίλης έχει εργαστήρι στην Κίνα και πληρώνει μία... κούπα ρύζι

"Gone Girl"

Υπέροχο ψυχολογικό θρίλερ του δεξιοτέχνη David Fincher. Οι σχέσεις ενός φιλόδοξου ζευγαριού στην κεντρική αμερικανική επαρχία που καταρρέουν από το βάρος των υπερτροφικών εγωισμών τους. Ένα διεισδυτικό και ταυτόχρονα ειρωνικό σχόλιο για το διαβρωτικό ρόλο των ΜΜΕ και ιδιαίτερα του Κίτρινου Τύπου στη ζωή των ανυποψίαστων ανθρώπων. Μια ακατάσχετη αιμορραγία όχι από τα σώματα,αλλά από τις ψυχές των ηρώων...

Τετάρτη, 24 Δεκεμβρίου 2014

Εφηβεία και κατάθλιψη: συμπτώματα - πρόληψη - αντιμετώπιση


Η κατάθλιψη είναι ένα σοβαρό πρόβλημα υγείας που μπορεί να επηρεάσει άτομα κάθε ηλικίας, συμπεριλαμβανομένων των εφήβων, και αντίθετα με την επικρατούσα αντίληψη, δεν πρόκειται για μια κακή διάθεση ή μια περιστασιακή μελαγχολία που μπορεί να νιώθουμε.
Χαρακτηρίζεται κυρίως από ένα μόνιμο αίσθημα θλίψης και απελπισίας, ευερεθιστότητα και έλλειψη ενδιαφέροντος για οποιαδήποτε δραστηριότητα. Τείνει να εκδηλώνεται διαφορετικά στα δύο φύλα κατά τη διάρκεια της εφηβείας. Τα αγόρια συνήθως παρουσιάζουν αντικοινωνική ή παραβατική συμπεριφορά, ενώ τα κορίτσια τις περισσότερες φορές απομονώνονται. Η εφηβική κατάθλιψη, αν δεν εντοπιστεί και αντιμετωπιστεί εγκαίρως, μπορεί να οδηγήσει σε σχολική αποτυχία, σε κατάχρηση ουσιών και αλκοόλ, σε βίαιη συμπεριφορά ή ακόμη και σε αυτοκτονία.
Συμπτώματα
Δεν είναι πάντα εύκολο να ξεχωρίσει κανείς αν η συμπεριφορά ενός εφήβου οφείλεται στις αλλαγές που συμβαίνουν σε αυτή την ηλικία ή σε κατάθλιψη. Η εφηβεία χαρακτηρίζεται ούτως ή άλλως από συγκρούσεις με τους γονείς και κλείσιμο των εφήβων στον εαυτό τους, καθώς οι τελευταίοι αναζητούν την ταυτότητά τους και διεκδικούν την ανεξαρτησία τους. Παρόλα αυτά, υπάρχουν κάποια συμπτώματα που υποδεικνύουν κατάθλιψη και όχι μία τυπική συμπεριφορά εφηβείας:
  • Ευερεθιστότητα
  • Θλίψη
  • Απώλεια ενδιαφέροντος ή και ευχαρίστησης για δραστηριότητες
  • Σημαντική απώλεια βάρους, ενώ δεν είναι σε δίαιτα, ή, το αντίθετο, αύξηση βάρους
  • Αϋπνία ή υπερυπνία
  • Κόπωση ή απώλεια της ενεργητικότητας
  • Έλλειψη συγκέντρωσης ή αναποφασιστικότητα
  • Αισθήματα αναξιότητας ή υπέρμετρης ενοχής
  • Επανερχόμενες σκέψεις θανάτου ή αυτοκτονίας
Βέβαια, για να μιλήσουμε για κατάθλιψη, θα πρέπει στη ζωή του εφήβου να υπάρχουν τουλάχιστον πέντε από τα παραπάνω συμπτώματα, αυτά να παρουσιάζονται σχεδόν καθημερινά, να είναι έντονα και να συνεχίζουν για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Πώς μπορεί ένας γονιός να προλάβει την κατάθλιψη;
Η κατάθλιψη έχει περισσότερες πιθανότητες να εμφανιστεί σε εφήβους που μπορεί: να βιώνουν έντονο στρες, να έχουν ζήσει μία απώλεια στη ζωή τους, να έχουν ζήσει το χωρισμό των γονέων τους, να έχουν διάφορα προβλήματα μαθησιακά ή συμπεριφοράς και άλλα. Επίσης, οι έφηβοι που προέρχονται από οικογένειες με ιστορικό κατάθλιψης έχουν αυξημένο κίνδυνο να την παρουσιάσουν και οι ίδιοι. Οι γονείς είναι καλό να βρίσκονται κοντά στον έφηβο, να μπορούν να αφουγκραστούν αυτά που τον αγχώνουν και να τα συζητάνε μαζί του.
Έτσι λοιπόν:
  • Ενθαρρύνετέ τον να σας εκφράζει τις σκέψεις και τα συναισθήματά του, κάνοντάς τον να νιώθει ασφάλεια και αποδοχή από εσάς.
  • Μάθετε τι εικόνα έχει για τον εαυτό του, αλλά και για το πώς βλέπει τη σχέση του με τους φίλους του.
  • Αν απογοητεύεται για κάποια αδυναμία του σε κάποιο τομέα, εξηγήστε του ότι κανείς δεν είναι τέλειος παντού και ότι δεν πειράζει αν υστερεί κάπου.
  • Προσανατολίστε τον σε κάποια δραστηριότητα που του αρέσει και έχει καλές επιδόσεις για να ανέβει η αυτοπεποίθησή του.
  • Βοηθήστε τον να κοινωνικοποιηθεί και να έχει παρέες.
  • Προσπαθήστε να μην του μεταφέρετε τα δικά σας προβλήματα, είτε αυτά είναι οικονομικά είτε προσωπικά.
Ο έφηβος έχει ανάγκη να νιώθει ασφάλεια και ότι έχει γονείς που είναι δυνατοί και μπορεί να βασιστεί πάνω τους.
Πώς αντιμετωπίζεται η κατάθλιψη;
Η κατάθλιψη στην εφηβεία μπορεί να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά, αν γίνει έγκαιρα αντιληπτή. Ωστόσο, από έρευνες έχει φανεί ότι μόνο ένας στους πέντε έφηβους με κατάθλιψη λαμβάνει τη βοήθεια που χρειάζεται, καθώς εξαρτάται από τους μεγαλύτερους να το αντιληφθούν και να τον παραπέμψουν κάπου για βοήθεια. Έτσι, είναι καλό μόλις οι γονείς υποψιαστούν ότι το παιδί τους παρουσιάζει συμπτώματα κατάθλιψης, να απευθυνθούν αμέσως σε έναν ειδικό. Ο ειδικός θα διερευνήσει τα συμπτώματα της κατάθλιψης καθώς και την αιτία της, γιατί είναι πιθανό αυτή να μην πηγάζει από προσωπικά θέματα του εφήβου, αλλά μέσω αυτής να αντανακλώνται κάποια προβλήματα που υπάρχουν μέσα στην οικογένεια. Σε τέτοια περίπτωση θα πάρουν και οι γονείς βοήθεια για να μάθουν να διαχειρίζονται καλύτερα τα δικά τους προβλήματα, κι έτσι θα είναι σε θέση να βοηθήσουν πιο αποτελεσματικά και το παιδί τους.

Τρίτη, 23 Δεκεμβρίου 2014

«Βρείτε χρήματα, αλλιώς κλείστε»

Για τις συγχωνεύσεις της επόμενης σχολικής χρονιάς ετοιμάζεται το υπουργείο Παιδείας. Με εγκύκλιό του προς τις Περιφερειακές Διευθύνσεις Εκπαίδευσης δίνει οδηγίες για καταργήσεις-συγχωνεύσεις και άλλες μεταβολές, συμπεριλαμβανομένων και των ιδρύσεων αλλά υπό έναν όρο: τη διασφάλιση προγραμμάτων χρηματοδότησης!
Πώς μπορεί ένα δημόσιο σχολείο να (πρέπει να) αναζητήσει πόρους για την ύπαρξη και λειτουργία του; Πολύ πρόσφατα, αρχές Δεκέμβρη, ο ίδιος ο υπουργός, παρουσιάζοντας στο ΕΣΥΠ το νέο δημοτικό σχολείο, έδωσε την απάντηση αναφερόμενος σε «αυτόνομες σχολικές μονάδες» που θα έχουν (και) την ευθύνη της χρηματοδότησής τους. Ενδεικτικά αναφέρθηκε στην αξιοποίηση των ΕΣΠΑ, δηλαδή των γνωστών προγραμμάτων με ημερομηνία λήξης. Θα μπορούσε να προστεθεί και η οποιαδήποτε διαθέσιμη χορηγία. Μόνο που ούτε στη μια ούτε στην άλλη περίπτωση εξασφαλίζεται η διάρκεια ζωής του σχολείου, παράμετρος προφανώς όχι σημαντική για το υπουργείο, για την κυβέρνηση, για την εκπαιδευτική πολιτική, για τα σχολεία και εν τέλει για την παιδεία του μέλλοντος σ’ αυτή τη χώρα.
Η εγκύκλιος του υπουργείου Παιδείας είναι σαφής. Ζητάει –όπως κάθε χρόνο τα τελευταία χρόνια– λεπτομερή ενημέρωση για κάθε μεταβολή και προτάσεις τεκμηριωμένες. Αναφέρουμε ενδεικτικά ορισμένες από τις οδηγίες:
● Για τις μεταβολές των σχολικών μονάδων λαμβάνεται υπόψη ο αριθμός των μαθητών, η ορθή διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού, η χιλιομετρική απόσταση που διανύουν οι μεταφερόμενοι μαθητές και οι κτιριακές υποδομές με στόχο τη δημιουργία άρτιων, εξοπλισμένων και επαρκώς στελεχωμένων σχολικών μονάδων.
● Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στις περιπτώσεις ιδρύσεων και συγχωνεύσεων, για τις οποίες πρέπει να ορίζεται με σαφήνεια η ακριβής ονομασία και η έδρα λειτουργίας του νέου σχολείου.
● Επιπλέον, για τις περιπτώσεις ιδρύσεων, προαγωγών και συγχωνεύσεων απαιτείται η εξασφάλιση κατάλληλης στέγης.
● Επισημαίνεται ότι στις προτάσεις πρέπει να αναφέρεται εάν τα προτεινόμενα προς ίδρυση σχολεία είναι ενταγμένα ή πρόκειται να ενταχθούν σε προγράμματα χρηματοδότησης.
Οι προτάσεις
Στην ίδια εγκύκλιο αναφέρεται ότι οι Διευθυντές πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης θα πρέπει να υποβάλουν τις προτάσεις τους πρώτα στους δήμους και αφού λάβουν τις σχετικές εγκρίσεις τότε θα πρέπει να απευθύνουν τις προτάσεις-εισηγήσεις στο υπουργείο (μόνον ηλεκτρονικώς). Ολα αυτά μέχρι τις 18 Φεβρουαρίου 2015. Κάπως έτσι υλοποιούνται τα νέα οράματα…

Δευτέρα, 22 Δεκεμβρίου 2014

Το πρόβλημα...

http://www.amyntika.gr/wp-content/uploads/2013/10/%CE%B6%CE%B7%CF%84%CE%B9%CE%B1%CE%BD%CE%BF%CF%82-2.jpgΤο πρόβλημα με τους αμέτρητους ζητιάνους, ανάπηρους, ακρωτηριασμένους-σωματικά και ψυχικά-και νοητικά υστερούντες που μας περιτριγυρίζουν ιδιαίτερα τις μέρες αυτές των εορτών ημών, των εφησυχασμένων, δεν είναι ότι τους προσπερνάμε βιαστικά κάνοντας χρήση της βολικής για εμάς μνήμης του...χρυσόψαρου. Το πρόβλημα είναι ότι δε θυμώνουμε αρκετά με όσους-πολιτικούς και μη- προκάλεσαν τη δυστυχία τους και ανέχονται ή καλύπτουν υποκριτικά την ενδεχόμενη οικονομική εκμετάλλευσή τους. Το πρόβλημα είναι ότι έχουμε συνηθίσει στην επίπλαστη ευημερία μας και ξύνουμε το τομάρι μας, όχι για να το αποβάλουμε από πάνω μας, αλλά μάλλον για να εκτραχύνουμε την...αναισθησία μας...

Σάββατο, 20 Δεκεμβρίου 2014

Κάποιες εμπειρίες των πρώιμων παιδικών ετών διαμορφώνουν την ενήλική μας ζωή, ποιές όμως;


Το να έχουμε θερμούς και υποστηρικτικούς γονείς από νωρίς στη ζωή μας, συσχετίζεται με την επιτυχία μας στην ενήλικη ζωή μας.
Maanvi Singh
Οι περισσότεροι από εμάς δεν θυμόμαστε τα πρώτα δύο ή τρία χρόνια της ζωής μας - αλλά οι πρώτες μας αυτές εμπειρίες μπορεί να κολλήσουν μαζί μας για χρόνια και να συνεχίζουν να μας επηρεάζουν και μετά την ενηλικίωσή μας.
Πως ακριβώς μας επηρεάζουν και πόσο είναι μια ερώτηση που οι ερευνητές προσπαθούν ακόμα να απαντήσουν. Δύο μελέτες παρατηρούν πώς η συμπεριφορά των γονέων σε εκείνα τα πρώτα χρόνια της ζωής επηρεάζει δεκαετίες αργότερα, και κατά πόσο οι διαφορές στην ιδιοσυγκρασία του παιδιού παίζουν ρόλο.
Η πρώτη μελέτη, που δημοσιεύθηκε την Πέμπτη (18/12/2014) στην Ανάπτυξη του Παιδιού (Child Development), διαπίστωσε ότι το είδος της συναισθηματικής στήριξης που ένα παιδί λαμβάνει κατά τη διάρκεια των πρώτων τριάμισι ετών επηρεάζει την εκπαίδευση, την κοινωνική ζωή αλλά και τις ρομαντικές του σχέσεις, ακόμη και 20 ή 30 χρόνια αργότερα.
Τα μωρά και τα νήπια που ανατράφηκαν με φροντίδα σε ένα υποστηρικτικό σπιτικό περιβάλλον, έτειναν να τα καταφέρνουν καλύτερα στις τυποποιημένες δοκιμές (tests) αργότερα, και είχαν περισσότερες πιθανότητες να επιτύχουν υψηλότερους βαθμούς ως ενήλικες. Ήταν επίσης πιο πιθανό να έχουν καλές σχέσεις με τους συνομηλίκους τους και να αισθάνονται ικανοποιημένοι στις ρομαντικές τους σχέσεις.
«Φαίνεται πως, τουλάχιστον σε αυτά τα πρώτα χρόνια, ο ρόλος του γονιού είναι να επικοινωνεί με το παιδί και να του κάνει ξεκάθαρα γνωστό πως «είμαι εδώ για σένα όταν είσαι αναστατωμένο, όταν με χρειάζεσαι. Και όταν δεν με χρειάζεσαι, είμαι ο εμψυχωτής σου", λέει ο Lee Raby, ένας ψυχολόγος και μεταδιδακτορικός ερευνητής στο Πανεπιστήμιο του Delaware ο οποίος ηγήθηκε της μελέτης.
Ο Raby χρησιμοποίησε τα δεδομένα που συλλέχτηκαν από 243 άτομα που συμμετείχαν στη «διαχρονική μελέτη του κινδύνου της Μινεσότα» (Minnesota Longitudinal Study of Risk). Όλοι οι συμμετέχοντες παρακολουθήθηκαν από τη γέννησή τους έως ότου έγιναν 32 ετών. "Οι ερευνητές πήγαιναν στα σπίτια αυτών τα παιδιών κατά καιρούς. Άλλες φορές οι γονείς έφερναν τα παιδιά τους στο πανεπιστήμιο και παρατηρούσαμε πώς αλληλεπιδρούν μεταξύ τους ", λέει ο Raby.
Φυσικά, η γονική συμπεριφορά κατά τα πρώτα χρόνια είναι μόνο μία από τις πολλές επιρροές, και δεν προκαλεί κατ’ ανάγκην τα οφέλη που παρατηρήθηκαν στη μελέτη. Κατά την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων, οι ερευνητές συνυπολόγισαν την κοινωνικοοικονομική κατάσταση των συμμετεχόντων και το περιβάλλον στο οποίο μεγάλωσαν.
Τελικά, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι περίπου το 10 τοις εκατό της ακαδημαϊκής επίδοσης κάποιου συσχετίζεται με την ποιότητα της ζωής του στο σπίτι του μέχρι την ηλικία των τριών ετών. Οι μετέπειτα εμπειρίες, γενετικοί παράγοντες ακόμη και η τύχη, εξηγούν το υπόλοιπο 90 τοις εκατό, Raby λέει.
Επίσης η ψυχοσύνθεση ενός παιδιού είναι ένας ακόμη παράγοντας.
Η δεύτερη μελέτη, που δημοσιεύθηκε επίσης στην Ανάπτυξη του Παιδιού, διαπίστωσε ότι οι πρώιμες εμπειρίες των παιδιών μπορούν να βοηθήσουν στην πρόβλεψη αν θα καταλήξουν να αναπτύξουν, ή όχι, κοινωνική αγχώδη διαταραχή ως έφηβοι - αλλά μόνο για όσους ήταν ιδιαίτερα ευαίσθητα και διαταραγμένοι ως μωρά.
Για τη μελέτη αυτή, οι ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Μέριλαντ παρατήρησαν πώς 165 μωρά αλληλεπιδρούσαν με τους γονείς τους. Όταν αποχωρίζονταν τους γονείς τους, μερικά αναστατώνονταν, αλλά επανέρχονταν γρήγορα όταν τους ξανασυναντούσαν. Άλλα μωρά δυσκολεύονταν να εμπιστευθούν τους γονείς τους ύστερα από ένα σύντομο αποχωρισμό, και δεν ήταν σε θέση να ηρεμήσουν μετά την επανένωση.
Αυτά τα περισσότερο ευαίσθητα βρέφη ήταν πιο πιθανό να παρουσιάσουν αίσθημα άγχους κοινωνικοποίησης και να συμμετέχουν σε ομάδες ως έφηβοι.
Λοιπόν τι σημαίνουν όλα αυτά; Από τη μία, αυτό σημαίνει ότι η ανθρώπινη ανάπτυξη είναι περίπλοκη, σύμφωνα με τον Jay Belsky, καθηγητή της ανθρώπινης ανάπτυξης στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια, Davis ο οποίος δεν συμμετείχε σε καμία από τις δύο μελέτες.
Γνωρίζουμε ότι οι πρώιμες εμπειρίες μας ενδέχεται να μας επηρεάσουν όλους μας σε κάποιο βαθμό, λέει ο Belsky. Και γνωρίζουμε ότι λόγω των διακυμάνσεων στην ψυχοσύνθεση, μερικοί άνθρωποι είναι πιο ευαίσθητοι στους περιβαλλοντικούς παράγοντες από άλλους.
Αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι οι άνθρωποι δεν μπορούν να ανακτήσουν από άσχημες εμπειρίες της παιδικής ηλικίας. «Για κάποιους, η θεραπεία ή η φαρμακευτική αγωγή μπορεί να βοηθήσει», λέει ο Belsky. "Και αυτό είναι ενδιαφέρον, επειδή υπάρχουν τώρα άλλα στοιχεία που μας οδηγούν στο συμπέρασμα ότι τα παιδιά που υποκύπτουν κάτω από κακές συνθήκες είναι αυτά ακριβώς που πραγματικά ακμάζουν κάτω από καλές συνθήκες."

Πηγή: www.npr.org

Τετάρτη, 17 Δεκεμβρίου 2014

UNESCO: 21 ώρες διδασκαλίας = 84 ώρες δουλειάς γραφείου

Σύμφωνα με πρόσφατη (2012) μελέτη της UNESCO κάθε ώρα διδακτικού έργου ενός καθηγητή αντιστοιχεί σε 4 ώρες εργασίας γραφείου! 

Αυτό συμβαίνει διότι η δυσκολία μίας εργασίας καθορίζεται κατά βάση από το πλήθος και τη δυσκολία των αποφάσεων που καλείται να λάβει ο εργαζόμενος κατά τη διάρκειά της. 

Και μαντέψτε ποιο είναι το επάγγελμα στο οποίο ο εργαζόμενος πρέπει να λαμβάνει συνεχώς σημαντικές αποφάσεις για την πορεία της εργασίας του. 

Αυτός είναι και ο λόγος που οι εκπαιδευτικοί παθαίνουν συχνά υπερκόπωση, burnout και γενικώς στρεσάρονται πολύ περισσότερο από άλλους εργαζόμενους. 

Παραθέτουμε παρακάτω ένα άρθρο του Χρήστου Κάτσικα για την εξουθένωση των εκπαιδευτικών.
 
Η ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΞΟΥΘΕΝΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ

Τα  μέτρα του Υπουργείου Παιδείας …βλάπτουν σοβαρά 

την υγεία των εκπαιδευτικών
 
Του Χρήστου Κάτσικα
 
 Αν και ο επίσημος κρατικός λόγος χέρι χέρι με τις ηλεκτρονικές μας κουβερνάντες, τα ΜΜΕ και τους παλατιανούς δημοσιογράφους πασχίζουν να πείσουν την κοινή γνώμη ότι οι εκπαιδευτικοί είναι οι «τεμπέληδες της εύφορης κοιλάδας», ότι εργάζονται ελάχιστες ώρες την ημέρα και λίγους μήνες το χρόνο, όλες οι έρευνες, στην Ευρώπη, στην Αμερική και στη χώρα μας αποδεικνύουν εδώ και πολλά χρόνια ότι το επάγγελμα του εκπαιδευτικού κατέχει μια από τις πρώτες θέσεις στον κατάλογο των στρεσογόνων επαγγελμάτων. Οι εκπαιδευτικοί ανήκουν στην ομάδα των επαγγελματιών που είναι ιδιαίτερα επιρρεπείς στο «σύνδρομο επαγγελματικής εξουθένωσης».
 Η επαγγελματική εξουθένωση είναι ένα σύνδρομο σωματικής και ψυχικής εξάντλησης στα πλαίσια του οποίου ο εκπαιδευτικός κατακλύζεται από έλλειψη ενθουσιασμού και προσδοκιών, απογοήτευση, απάθεια, αδράνεια, χάνει το ενδιαφέρον του και τα όποια θετικά συναισθήματα έχει για τους μαθητές του, διαμορφώνει αρνητική εικόνα για τον εαυτό του και αδυνατεί να αντιμετωπίσει τα προβλήματα που ανακύπτουν κατά την εκπαιδευτική διαδικασία. 

Σύμφωνα με τη διεθνή βιβλιογραφία το 5-25% των εκπαιδευτικών υποφέρει από το σύνδρομο της επαγγελματικής εξουθένωσης. Στη Γερμανία το ένα τρίτο των εκπαιδευτικών αισθάνεται επαγγελματικά ακρωτηριασμένο, ενώ ένα δεύτερο τρίτο αισθάνεται παραγνωρισμένο και κουρασμένο. Αιτίες είναι οι πολυάριθμες τάξεις, οι αυξανόμενες απαιτήσεις του επαγγέλματος και η συμπεριφορά των μαθητών. Το άγχος, οι απαιτήσεις, ο φόρτος εργασίας και η πίεσης από τον έλεγχο των σχολικών επιθεωρητών είναι κάποιοι από τους λόγους που ωθούν πολλούς εκπαιδευτικούς σε παραίτηση, όπως έγραφε η εφημερίδα Guardian (2-8-2000). 

Στη Γαλλία οι εκπαιδευτικοί έχουν περισσότερο άγχος συγκριτικά με άλλα επαγγέλματα, (όπως αναφέρεται στην εφημερίδα Times Educational Supplement / 12-10-2001), ενώ κατά την ίδια εφημερίδα (2-3-2001) και στον Καναδά αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα λόγω του άγχους και του υπερβολικού φόρτου εργασίας. Στην επαρχία Skatchewan μάλιστα, το 30% των εκπαιδευτικών παραιτείται μετά από 5 χρόνια εκπαιδευτικής υπηρεσίας. Το άγχος τους προκαλείται από την έλλειψη βιβλίων, την ένταξη μαθητών με μαθησιακές δυσκολίες στην τάξη, τη γραφειοκρατία, το νέο αναλυτικό πρόγραμμα σπουδών. 

Τέλος η αύξηση του αριθμού των μαθητών στις ΗΠΑ, χωρίς την απαιτούμενη υποδομή στα σχολεία, δημιουργεί αγχογόνες καταστάσεις, όπως επισημαίνεται σε δημοσίευμα της εφημερίδας Los Angeles Times (25-9-2000)
 
Ας έρθουμε τώρα στη χώρα μας 

Στην Ελλάδα, διάφορες έρευνες1 συγκλίνουν ότι ένα ποσοστό των εκπαιδευτικών που φτάνει περίπου το 25%  βιώνει υψηλή ή μεσαία συναισθηματική εξάντληση, ενώ καταγράφεται επίσης ότι ένα ακόμη μεγαλύτερο τμήμα εκπαιδευτικών αισθάνεται ότι δεν μπορεί να είναι αποτελεσματικό στη δουλειά του. 

Σύμφωνα με έρευνα που παρουσίασε το Ελληνικό Ινστιτούτο Υγιεινής και Ασφάλειας της Εργασίας (ΕΛΙΝΥΑΕ) το 2000 αναφέρεται ότι από τα πλέον συνήθη προβλήματα που σχετίζονται με την εργασία είναι το άγχος σε ποσοστό 28% και η επαγγελματική εξουθένωση σε ποσοστό 23%. Σε άλλη έρευνα (Κάντας – Αρέθας, 1998) αναφέρονται ως κυριότερες πηγές άγχους, ο υπερβολικός φόρτος εργασίας, η έλλειψη κονδυλίων, η οργανωτική και διοικητική δομή του σχολείου, το επίπεδο των μαθητών, ο χαμηλός μισθός, η έλλειψη σεβασμού, η έλλειψη ευκαιριών για επιμόρφωση κλπ. Όλα αυτά τα βλέπει ως πηγή επαγγελματικού άγχους πάνω από το 70% των εκπαιδευτικών.
 

ΤΟ ΕΔΑΦΟΣ ΤΗΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΞΟΥΘΕΝΩΣΗΣ 

Όταν δεν βλέπεις νόημα στη δουλειά σου – όταν δεν νιώθεις ικανοποίηση από τη δουλειά σου 

Ας πάρουμε τα πράγματα με μια σειρά: η αναμονή του διορισμού, συνήθως πολύχρονη, η αλλεπάλληλη τοποθέτηση σε θέσεις «αναπληρωτή», και οι μετακινήσεις σε διάφορες περιοχές του ελλαδικού χώρου λιπαίνουν το έδαφος της επαγγελματικής εξουθένωσης του εκπαιδευτικού. 

Ας αρχίσουμε από τον πτυχιούχο μιας καθηγητικής σχολής ο οποίος ενδιαφέρεται να βρει μια θέση εκπαιδευτικού στη σχολική εκπαίδευση. Και για να μη μιλάμε στον αέρα ας δούμε τι προβλέπει ο νέος νόμος για τις προσλήψεις των εκπαιδευτικών: Ακούστε λοιπόν: τελειώνει κάποιος π.χ τη φιλολογία. Για να έχει τη δυνατότητα απλά να διεκδικήσει μια θέση στη σχολική εκπαίδευση πρέπει να ολοκληρώσει ξέχωρα από τα άλλα τα μαθήματά του ένα εξάμηνο σπουδών εντός ή εκτός των προπτυχιακών του σπουδών για να λάβει Πιστοποιητικό Παιδαγωγικής Επάρκειας. Μετά από αυτό πρέπει να στοχεύσει σε πιστοποίηση ξένης γλώσσας και χειρισμού Η/Υ καθώς αυτά του προσφέρουν κάποια μόρια. Παράλληλα, πρέπει να επιστρέψει σε φροντιστηριακά θρανία για να μπορέσει να πάρει μέρος σε κάποιον ή σε κάποιους διαγωνισμούς του ΑΣΕΠ. Παράλληλα πρέπει να έχει στο νου του κάποιο μεταπτυχιακό καθώς και αυτό μοριοδοτείται. Ωστόσο όλα αυτά πρέπει να συνδυαστούν με όργωμα της επαρχίας για να μαζευτούν μόρια εφόσον βέβαια έχει εξασφαλίσει μια κάποια χρηματοδότηση από την οικογένεια. Αν όλα αυτά πάνε καλά και η οικογένεια έχει τη δυνατότητα να τον χρηματοδοτεί περίπου 5-10 χρόνια μετά την κτήση του πτυχίου του δίνει στο ΑΣΕΠ, σε έναν διαγωνισμό που είναι τροχός της τύχης και που απαξιώνει  το ίδιο του το πτυχίο. Σε περίπτωση που ανήκει στο προνομιούχο 5% περίπου και έχει προβιβάσιμο βαθμό στο διαγωνισμό δεν έχει καθόλου σίγουρο ότι αυτό θα του ανοίξει την πόρτα του σχολείου. Αν ξεπεράσει και αυτό το εμπόδιο και προσληφθεί τότε για δυο χρόνια κινδυνεύει να μετατραπεί σε υπήκοο καθώς θα βρεθεί κάτω από το άγρυπνο βλέμμα του μέντορα του σχολικού σύμβουλου και του διευθυντή που μπορούν, με βάση το θεσμικό πλαίσιο να τον οδηγήσουν στην αφετηρία με μια αρνητική κρίση. Το νέο αυτό νομοθετικό πλέγμα μπορεί να δημιουργήσει πραίτορες και υπηκόους. Αυτό μπορεί να είναι το έδαφος για να έχουμε μια νέας μορφής επαγγελματική εξουθένωση του εκπαιδευτικού, από τα αποδυτήρια, δηλαδή από τα πρώτα χρόνια της επαγγελματικής του πορείας. 

Ας έρθουμε τώρα στους εκπαιδευτικούς που έχουν 5 ή 10 ή 20 χρόνια υπηρεσίας. Σε ποιο ακριβώς περιβάλλον ζουν και εργάζονται; Ποιο είναι το υπαρκτό σχολείο; 

Μιλάμε για το σχολείο των δυσαρεστημένων. Αυτή είναι η σωστή ονομασία του σημερινού σχολείου που βιώνει ο εκπαιδευτικός. Ας προσέξουμε 

Οι γονείς είναι δυσαρεστημένοι καθώς πληρώνουν πολύ ακριβά τη φοίτηση των παιδιών τους  στην κατ΄ επίφαση δημόσια και δωρεάν εκπαίδευση. Μάλιστα η δυσαρέσκειά τους τροφοδοτείται δικαίως, ακόμη περισσότερο σήμερα, αφού η «επένδυση» στο σχολικό των παιδιών τους, έχει όλο και λιγότερη «απόδοση» όπως αποδεικνύει η καθημερινή εμπειρία και τα στατιστικά στοιχεία με τους δεκάδες χιλιάδες άνεργους, ετεροαπασχολούμενους και υποαπασχολούμενους πτυχιούχους. Ας τους ρωτήσουμε ποιος νομίζουν ότι φταίει: ο εκπαιδευτικός. 

Οι μαθητές είναι δυσαρεστημένοι γιατί «ροκανίζουν» την εφηβεία τους στο τρίγωνο σχολείο – φροντιστήριο – ιδιαίτερο σ΄ ένα «εκπαιδευτικό σύστημα αμάθειας». Περισσότερο από ποτέ το σχολείο βιώνεται από τους πρωταγωνιστές του ως χώρος «εξεταστικής θυσίας», σαν μια άχαρη και ψυχρή «αίθουσα αναμονής» στην οποία αναγκαστικά περιμένει ο μαθητής μέχρι να έρθει η ώρα του μοιράσματος των τίτλων. Ας τους ρωτήσουμε τι νομίζουν ότι ευθύνεται για την άχαρη ζωή τους: Ο εκπαιδευτικός 

Οι εκπαιδευτικοί είναι δυσαρεστημένοι γιατί παράλληλα με τα οικονομικά προβλήματα που τους οδηγούν στην αναζήτηση δεύτερης δουλειάς, βαραίνουν και τα βαριεστημένα μάτια των μαθητών που προγυμνάζονται στο διπλανό φροντιστήριο ενώ από την άλλη «πλακώνονται» από το εχθρικό υπονοούμενο της κοινής γνώμης που έντεχνα κατευθύνεται να τους θεωρεί μοναδικούς υπεύθυνους. 

Πλησιάζουμε την καρδιά του προβλήματος. Ξέρετε ποιο γεγονός  μπορεί να σπάσει το ηθικό ενός εκπαιδευτικού περισσότερο ακόμη και από την οικονομική θηλιά που του έχει βάλλει το Υπουργείο Παιδείας; Γιατί να διαβάσω δάσκαλε;
 
Ας δούμε τώρα ορισμένες πιο χειροπιαστές αιτίες 

1) Η συμπεριφορά των μαθητών, (όσο το σχολείο απαξιώνεται, όσο ο νέος άνθρωπος απομακρύνεται έντεχνα από την αντίληψη ότι η γνώση είναι δύναμη που μπορεί να αλλάξει τον κόσμο αρκεί να κάνει συλλογικά όνειρα, όσο οι επαγγελματικές προοπτικές στενεύουν, όσο ο εκπαιδευτικός σπρώχνεται να αντιμετωπίσει το μαθητή χωρίς τη λογική της διαπαιδαγώγησης, τόσο θα αυξάνουν τα φαινόμενα της σχολικής παραβατικότητας, το φτύσιμο και η παγερή αδιαφορία), 

2) οι κακές εργασιακές σχέσεις, (μισθός, εξέλιξη, έλλειψη εποπτικού υλικού, η αίσθηση ότι δεν ελέγχει αυτά που συμβαίνουν στο χώρο εργασίας του, η αίσθηση ότι δεν τον λαμβάνουν καθόλου υπόψη στις εκπαιδευτικές αλλαγές , το ραβε – ξήλωνε), 

3) Η καλλιέργεια ανταγωνιστικού κλίματος μεταξύ των εκπαιδευτικών, η ανασφάλεια της αρνητικής αξιολόγησης, 

4) Οι οργανωτικές απαιτήσεις της εκπαίδευσης, και συγκεκριμένα, η ανάγκη συνεχούς παρακολούθησης και ολοκλήρωσης του αναλυτικού προγράμματος σε συγκεκριμένα χρονικά πλαίσια, (για παράδειγμα στα Λύκεια με τις πανελλαδικές. Το σχολείο και η μαθησιακή διαδικασία αντιμετωπίζεται σαν μια εταιρεία τραίνων που το μόνο που ενδιαφέρει είναι να τηρηθούν τα ωράρια) 

5) Η αδυναμία του να αντεπεξέλθει στα διδακτικά του καθήκοντα, είτε λόγω απειρίας είτε λόγω ανεπάρκειας (ανεπαρκή επιμόρφωση, αλλαγές στο γνωστικό και διδακτικό αντικείμενο) 

6) Η διάψευση των προσδοκιών του για το ρόλο του στην εκπαίδευση, η αίσθηση της εγκατάλειψης και ο συμβιβασμός με την υπάρχουσα κατάσταση.

ΜΕΡΙΚΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ
 
           Καθηγητής σε εσπερινό σχολείο στο κέντρο της Αθήνας

Όταν πήγε για πρώτη φορά σε εσπερινό γυμνάσιο, πριν πολλά χρόνια, για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα πίστευε ότι οι μαθητές του, αν όχι όλοι οι περισσότεροι, είχαν κάποια βλάβη στον εγκέφαλο. Δεν μπορούσε αλλιώς να εξηγήσει πως μετά από μια αναλυτική παρουσίαση του μαθήματος, δεν μπορούσαν να αρθρώσουν κουβέντα. Είχε αρχίσει να καταρρακώνεται καθώς κάθε μέρα όλες του οι προσπάθειες να κάνει όσο το δυνατόν καλύτερο μάθημα κατέληγε στο ίδιο αποτέλεσμα. Η συντριπτική πλειονότητα των μαθητών δεν μπορούσε να απαντήσει μετά το τέλος της παράδοσης του μαθήματος σε στοιχειώδεις ερωτήσεις. Σκέφτονταν να φύγει από το σχολείο, αισθανόταν άχρηστος, όταν κάποια στιγμή ένας μαθητής ανέφερε έναν παίκτη του Ολυμπιακού που αυτός αγνοούσε. Στην τάξη τότε άρχισε μια συζήτηση όπου τα παιδιά έλεγαν λεπτομέρειες με ονόματα παικτών διαφόρων ομάδων που αυτός αγνοούσε παντελώς. Στο τέλος ένας μαθητής τον ρώτησε αν μπορούσε να πει το όνομα του τερματοφύλακα του Παναθηναικού ή το όνομα ενός οποιουδήποτε παίκτη. Τότε κατάλαβε. Δεν τον ενδιέφερε εδώ και πολλά πολλά χρόνια οτιδήποτε είχε σχέση με το ποδόσφαιρο και τα αυτιά του ήταν βουλωμένα στα ονόματα των ποδοσφαιριστών. Αυτό συνέβαινε και με τους μαθητές. Δεν μπορούσαν να απαντήσουν σε καμιά ερώτηση του μαθήματος όχι γιατί είχαν βλάβη στον εγκέφαλο αλλά γιατί δεν τους ενδιέφερε καθόλου το μάθημα. Άκουγαν τη φωνή του την ώρα που τους έλεγε το μάθημα ίδια με τον ήχο μιας μοτοσικλέτας ή τους θορύβους που έρχονταν από την αυλή. 

Έπρεπε να βρει άλλον τρόπο να μιλήσει στα παιδιά. Έφαγε πολλά μαθήματα για να δοκιμάζει να τους τραβήξει το ενδιαφέρον συζητώντας στην αρχή ότι τους τραβούσε το ενδιαφέρον. Έμεινε πίσω στην ύλη αλλά τα παιδιά άρχισαν να τον εμπιστεύονται και να τον ακούνε. Ο σχολικός σύμβουλος που ήρθε στο σχολείο ζήτησε από όλους τους καθηγητές της ειδικότητας του το βιβλίο ύλης. Είχε μείνει πίσω. Δέχθηκε παρατήρηση.
 

           ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ Β΄ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟΝ ΠΕΙΡΑΙΑ πριν μερικά χρόνια
 Η ύλη – Δύσκολη τάξη, πολλά μαθησιακά προβλήματα. Προσπάθησε να καλύψει κενά που υπήρχαν, προχωρούσε το μάθημά της μόνο εφόσον ένιωθε ότι οι μαθητές της είχαν κατανοήσει. Στη μέση της χρονιάς έπαθε πανικό. Ήταν πίσω στην ύλη, πιέστηκε να τρέξει, όλα έγιναν χωρίς νόημα.



           ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΣΕ ΕΣΠΕΡΙΝΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ
 
Δεν ήξεραν λέξη ελληνικά.
Κάτι παράξενο συνέβαινε. Μπήκε στην τάξη 15 μέρες μετά την έναρξη των μαθημάτων καθώς ήταν στη διάθεση του ΠΥΣΔΕ και ήρθε να καλύψει κενό.
 
Απευθύνθηκα στο γραφείο.
 
           ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΣΕ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΣΤΗ ΝΕΑ ΣΜΥΡΝΗ
 
Κατάλαβα ότι με κοροιδεύουν. Το Υπουργείο χάλασε τον κόσμο για να ανακοινώσει ότι τώρα κάθε μαθητής θα έχει τον υπολογιστή του στην τάξη και θα άρχιζε με πλοηγό το δάσκαλο το διαδικτυακό ταξίδι της γνώσης. Το μόνο που έγινε ήταν κάποιοι να πουλήσουν ακριβά 100.000 υπολογιστές. Δεν υπήρχε καμιά μέριμνα, καμιά υποδομή για να μπορέσει να γίνει το μάθημα με υπολογιστή. Δεν υπήρχε καν ιντερνετ. Ένιωσα μια τεράστια απογοήτευση από την κοροιδία και παράλληλα με έπιασε απελπισία. Κατάλαβα ότι δεν ορίζω τη δουλειά μου, ότι αυτοί που έχουν την ευθύνη της εκπαίδευσης αντιμετωπίζουν το σχολείο, τον καθηγητή, το μαθητή διαχειριστικά και επικοινωνιακά. 

1. Άρθρο του ψυχίατρου Δρ. Αναστάσιου Πλατή Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα: Πρόοδος 26.05.07

Σάββατο, 13 Δεκεμβρίου 2014

Η δυσωδία του συστήματος

Το σύστημα αντεπιτίθεται ! Με μια ανευ προηγουμένου αισχρή προπαγάνδα σπέρνουν τον πανικό στον κόσμο περί δήθεν αποχώρησης από το ευρώ και δημιουργίας συνθηκών...ζούγκλας, εάν η συν-κυβέρνηση ηττηθεί στις επερχόχμενες εκλογές. Όπως και το 2012 προσπαθούν να μας πείσουν ότι η μόνη λύση είναι η κατστροφική πολιτική της εξαθλίωσης και των μνημονίων.Η ενορχηστρωμένη ανασύνταξη του συστήματος μόλις ξεκίνησε και ανμένεται να κλιμακωθεί. Ψεύδη, λάσπη, στρέβλωση της πραγματικότητας και ωμή επέμβαση στο μυαλό των απλών ανθρώπων σε συνδυασμό με τη χειρουργική πλύση εγκεφάλου των ΜΜΕ θα επιχειρηθεί να παραπλανηθεί για μια ακόμη φορά το εκλογικό σώμα με σκοπό να διατηρηθεί και οσονούπω να επειδεινωθεί η ζοφερή κατάσταση των μνημονίων και των υποστηρικτών του. Ένα σύστημα που ζέχνει από την ίδια του τη δυσωδία.


Τετάρτη, 10 Δεκεμβρίου 2014

Παραμύθια: ένα μέσο Ψυχαγωγίας αλλά και Εκπαίδευσης για τα παιδιά


Όλοι έχουμε μεγαλώσει με παραμύθια. Από πολύ μικρή ηλικία μας τα διηγούνταν οι γονείς μας, η γιαγιά, ή και η δασκάλα και όταν μεγαλώσαμε λίγο ώστε να μπορούμε να διαβάζουμε, συνεχίσαμε να τα διαβάζουμε και μόνοι μας.

Γράφει η Ράνια Τοπτσόγλου
      Τα παραμύθια μας έκαναν να ταξιδεύουμε σε κόσμους μαγικούς, με δράκους, πρίγκιπες, βασιλοπούλες και κακές μάγισσες, όπου όμως πάντα το καλό υπερίσχυε. Εκτός όμως από το ταξίδι αυτό στο χώρο της φαντασίας, προσφέρουν τα παραμύθια κάτι παραπάνω στα παιδιά; Ποια είναι ακριβώς η λειτουργία τους;
Ποια είναι τα οφέλη από την ανάγνωση παραμυθιών;
Τα παραμύθια, εκτός από τους ψυχαγωγικούς σκοπούς τους οποίους εξυπηρετούν, βοηθούν με ποικίλους άλλους τρόπους τα παιδιά.
- Έχουν εκπαιδευτικό χαρακτήρα, καθώς αφενός διεγείρουν τη φαντασία των παιδιών, μεταφέροντάς τα σε κόσμους μαγικούς που όλα μπορούν να συμβούν, και αφετέρου ενισχύουν την αντίληψή τους, αφού τα καλούν να παρακολουθούν τη ροή και το περιεχόμενο των παραμυθιών, έχοντας διαρκώς την προσοχή τους σε αυτά που συμβαίνουν.
- Ακόμη, τα παραμύθια μπορούν να αποτελέσουν το έναυσμα για παιδιά με λεκτικές δυσκολίες ή με δυσκολίες έκφρασης των συναισθημάτων τους να ξεκινήσουν να συζητούν για τους ήρωες, για τις καταστάσεις αλλά και για το πώς νιώθουν για όλα αυτά που ακούν ή διαβάζουν.
- Μέσα από τα παραμύθια, τα παιδιά οδηγούνται να ανακαλύψουν πτυχές του εαυτού τους, να αντιληφθούν τα συναισθήματά τους, αλλά και να διαπραγματευτούν θέματα ηθικής όπως τι είναι δίκαιο και τι όχι, τι είναι καλό και τι κακό.
- Παράλληλα, παίρνουν μία γεύση από τις δυσκολίες της ζωής, αφού στα παραμύθια αναφέρονται θέματα όπως η φτώχεια, ο θάνατος των γονέων, η σχέση γονέων – παιδιών, αντιζηλίες, η έλλειψη φίλων και πολλά άλλα.
- Τα παιδιά ταυτίζονται με τον εκάστοτε ήρωα και μπαίνουν στη διαδικασία να σκεφτούν πώς νιώθει ή τι θα έκαναν εκείνα στη θέση του. Αυτός ο ήρωας μάλιστα, μπορεί να είναι ο «καλός», ο «γενναίος» ή ακόμα ο «κακός», ο «φτωχός», ο «αδικημένος» καθώς τα παιδιά μπορεί να βρίσκουν κοινά στοιχεία με αυτόν, νιώθοντας ότι αφού πρόκειται για παραμύθι, δε θα τους κατακρίνει κανείς για την επιλογή τους.
- Επίσης μπορεί τα παιδιά να ταυτίζονται και με καταστάσεις. Για παράδειγμα, αν το παραμύθι μιλάει για μία κακιά μητριά που φέρεται άσχημα σε ένα παιδί, τα παιδιά τα οποία βιώνουν στην πραγματικότητα παρόμοιες καταστάσεις, μπορεί να παρηγορηθούν παίρνοντας δύναμη από αυτά που διαβάζουν ή έστω να μπορέσουν να εκφράσουν κάποια καταπιεσμένα συναισθήματα που αφορούν τους δικούς τους σκληρούς γονείς.
- Τα παραμύθια άλλωστε, μπορούν να βοηθήσουν ένα παιδί να διαμορφώσει την προσωπικότητά του, να δώσουν απαντήσεις στους προβληματισμούς του, να ηρεμήσουν τους φόβους του και να το γεμίσουν αισιοδοξία με το καλό τέλος που συνήθως έχουν.
- Παράλληλα όμως, μπορούν να το βοηθήσουν να αντιληφθεί πως δεν είναι όλες οι καταστάσεις ρόδινες και πως απαιτείται προσπάθεια για να καταφέρει κανείς να πετύχει το στόχο του, προετοιμάζοντάς το έτσι για την προσαρμογή του στην κοινωνία των ενηλίκων.
- Τέλος, δεν πρέπει να ξεχνάμε πόσο σημαντική είναι και η ίδια η αφήγηση του παραμυθιού. Ο τόνος της και το ύφος της μπορούν να συνεισφέρουν σε μία συναισθηματική επικοινωνία μεταξύ παιδιού και αφηγητή και να τους φέρουν πιο κοντά, διευκολύνοντας έτσι τον αφηγητή να περάσει ορισμένες αξίες και ιδανικά που πιστεύει ότι θα φανούν χρήσιμα στο παιδί στη μετέπειτα ζωή του.
      Με τα παραμύθια, το παιδί μπορεί να ταυτιστεί με όποιον ήρωα εκείνο θέλει και να γίνει αήττητο, ικανοποιώντας όλες τις επιθυμίες του, που ενδεχομένως να μην μπορούσε να ικανοποιήσει στην πραγματικότητα. Επίσης, του δίνεται η ευκαιρία να δραπετεύσει από την καθημερινότητά του και να ταξιδέψει σε έναν άλλο κόσμο, ανακαλύπτοντας παράλληλα τα κρυφά νοήματα που υπάρχουν μέσα σε αυτόν. Νοήματα που μπορεί να αφορούν το παιδί μια δεδομένη στιγμή και να το κάνουν να βρει λύση σε αυτά που το προβληματίζουν ή παρηγοριά σε αυτά που μπορεί να αισθάνεται.